Güncel Piyasa ve Döviz Haberleri 15/09/2026 - Salı
Fed iki ateş arasında: Artırsa ekonomi, artırmasa tahviller sarsılacak
- Küresel mali piyasaların Eylül ayına pek de iyimser bir başlangıç yapamamasının ardından, yeni haftanın da pek sevimli ilerlemediğini söylememiz gerekiyor. Öncelikle, yurt dışı kaynaklı pek çok olumsuz haberin risk iştahını baskıladığını görüyoruz. Jeopolitik riskler neredeyse yedi aydır mütemadiyen şekil değiştirse de tüm çıplaklığıyla devam ederken, dünya modern tarihin belki de en önemli enerji krizlerinden birine doğru adım adım ilerliyor.
- Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiği durma noktasına gelirken, bölgenin en büyük petrol ihracatçısı Suudi Arabistan bugüne kadar sevkiyatının önemli bir bölümünü ülkeyi doğudan batıya geçen boru hattı üzerinden Kızıldeniz'e yönlendirerek krizin etkisini sınırlamayı başarmıştı. Ancak bu hattın drone saldırısının ardından devre dışı kalması ve İran destekli Husilerin Kızıldeniz'in girişindeki Bab el-Mendeb Boğazı çevresinde ilerleyerek bu alternatif güzergâhı da tehdit etmeye başlaması, tabloyu çok daha kritik bir noktaya taşıdı. Bir başka deyişle, Hürmüz'deki kesintiyi telafi eden alternatif yolların da birer birer risk altına girmesiyle, bölgesel bir arz sorunundan küresel bir enerji krizine doğru ilerliyoruz.
- Artan jeopolitik riskler, enerji maliyetlerini daha da yukarı iterek küresel ekonomi üzerinde baskı unsuru yaratıyor. Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı 110 dolar seviyesinin kıyısında işlem görerek son dört ayın zirvesine yükselirken, gösterge jet yakıt fiyatı geçen hafta %20'ye yakın yükseliş kaydetti. Bu arada, Akdeniz'de rafineri crack marjının varil başına 100 dolar ile tarihi zirveye yükseldiğini de not edelim. Crack marjı, kabaca rafinerilerin ham petrolü alıp benzin, dizel ve jet yakıtı gibi ürünlere dönüştürürken oluşan fiyat farkını gösteriyor. Marjın bu denli yükselmesi, rafine ürünlerde arzın talebi karşılamakta zorlandığına ve enerji krizinin artık yalnızca ham petrol fiyatlarıyla sınırlı kalmadığına işaret ediyor.
- Enflasyonist riskler de tahvil faizlerini yukarıya itmek suretiyle merkez bankalarından faiz artırım beklentisini tetikliyor. Bu minvalde, piyasaların risksiz faiz olarak takip ettiği, âdeta kılavuz kargası konumundaki ABD 10 yıllık gösterge tahvil getirisi bu sabah %5,01 seviyesine yükseldi. Yaşanan enerji şokunun enflasyonist etkilerini sınırlamak adına Fed'in bugün başlayacak ve yarın sonuçlanacak olağan Eylül ayı FOMC toplantısında politika faizini 25 baz puan artırarak mevcut %3,50-3,75 seviyesinden %3,75-%4,00 aralığına yükseltmesine bu sabah vadeli faiz kontratları %91 ihtimal tanırken, sene sonuna kadar ise bir kez daha faiz artırımı fiyatlanıyor.
- Fed'in yeni başkanı Warsh açısından da sürecin çok da iyi gitmediğini not etmek gerekiyor. Warsh göreve gelirken enflasyonla mücadelede taviz vermeyeceğini ve finansal piyasaların verdiği sinyalleri dikkate alacağını güçlü bir şekilde vurgulayarak şahin bir portre çizmişti. Enflasyon kanaatimce çok hızlanmasa da piyasada büyük bir gürültünün olması, dahası tahvil piyasasının da Fed üzerinde faiz artışı beklentisini fiyatladığı bir günde Fed'in politika tepkisi vermeden toplantıyı pas geçmesine artık pek de ihtimal tanınmıyor. Biz her ne kadar aksini düşünsek de, azınlıkta kaldığımızı da kabul etmemiz gerekiyor. İşin ilginç tarafı, tahvil piyasası açısından asıl risk Fed'in faiz artırması değil, artırmaması olabilir! Piyasanın büyük bir bölümü, Fed'in yarın pas geçmesi hâlinde enflasyonla mücadelede yeterince kararlı olmadığı algısının güçlenebileceğini ve bunun uzun vadeli tahvil faizlerinde yeni bir sıçramayı beraberinde getirebileceğini düşünüyor. Ya da bir başka deyişle Fed, faiz artırırsa ekonomiyi daha da yavaşlatma, artırmazsa tahvil piyasasında kontrolü kaybetme riskiyle karşı karşıya.